{"id":939,"date":"2026-09-07T20:20:13","date_gmt":"2026-09-07T17:20:13","guid":{"rendered":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/?p=939"},"modified":"2026-09-07T20:20:13","modified_gmt":"2026-09-07T17:20:13","slug":"ali-ihsan-balta-alo-193te-eksik-halkaeksperin-sesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/?p=939","title":{"rendered":"Ali \u0130hsan Balta: \u201cALO 193\u2019te eksik halka:Eksperin sesi\u201d"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sigorta Eksperi ve Sigorta Tahkim Komisyonu Bilirki\u015fisi Ali \u0130hsan Balta, b<\/strong>ir sistemin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, yaln\u0131zca merkezden ne kadar iyi denetlendi\u011fiyle de\u011fil, sahadan gelen sesi ne kadar do\u011fru duyabildi\u011fiyle \u00f6l\u00e7\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkat \u00e7ekti. Balta, T\u00fcrk sigorta sekt\u00f6r\u00fcnde hasar s\u00fcre\u00e7lerinin daha \u015feffaf ve denetlenebilir hale getirilmesi i\u00e7in at\u0131lan ad\u0131mlar bu a\u00e7\u0131dan son derece k\u0131ymetli oldu\u011funa vurgu yapt\u0131. Balta, \u201cAncak sahada, hasar\u0131n ve dosyan\u0131n tam merkezinde g\u00f6rev yapan eksperin g\u00f6rd\u00fckleri ve ya\u015fad\u0131klar\u0131 da bu denetim zincirinin ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc eksper yaln\u0131zca hasar\u0131 tespit eden ki\u015fi de\u011fil; usuls\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc, bask\u0131y\u0131, m\u00fcdahaleyi ve suiistimal giri\u015fimini \u00e7o\u011fu zaman herkesten \u00f6nce g\u00f6ren ki\u015fidir. Tam da bu nedenle ALO 193 \u00f6nemli bir kazan\u0131m olmakla birlikte, sistemde h\u00e2l\u00e2 tamamlanmas\u0131 gereken bir halka vard\u0131r:\u00a0<strong>Eksperin sesi\u201d yorumunu yapt\u0131. Balta\u2019n\u0131n konu ilgili kaleme ald\u0131\u011f\u0131 makale \u015f\u00f6yle:<\/strong><strong><\/strong><strong><\/strong><\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrk sigorta sekt\u00f6r\u00fcnde hasar s\u00fcre\u00e7lerinin daha \u015feffaf, izlenebilir ve denetlenebilir hale getirilmesi y\u00f6n\u00fcnde at\u0131lan ad\u0131mlar son derece \u00f6nemlidir. ALO 193 de bu yeni yap\u0131n\u0131n \u00f6nemli unsurlar\u0131ndan biridir. Ancak sistemde h\u00e2l\u00e2 \u00f6nemli bir eksik halka bulunmaktad\u0131r: Hasar dosyas\u0131n\u0131n tam merkezinde g\u00f6rev yapan sigorta eksperinin sahada kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 bask\u0131, tehdit, m\u00fcdahale, usuls\u00fczl\u00fck ve suiistimal giri\u015fimleri de sistemin d\u0131\u015f\u0131nda kalmamal\u0131d\u0131r. Eksperin bu olaylar\u0131 do\u011frudan, a\u00e7\u0131k ve tan\u0131mlanm\u0131\u015f kategoriler alt\u0131nda bildirebilece\u011fi kurumsal bir mekanizma olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc eksper yaln\u0131zca hasar\u0131 tespit eden ki\u015fi de\u011fildir. Eksper; servisi, onar\u0131m\u0131, par\u00e7ay\u0131, hasar\u0131, belgeyi, taraflar\u0131n taleplerini ve dosyan\u0131n ger\u00e7ekli\u011fini ayn\u0131 anda g\u00f6ren en \u00f6nemli saha akt\u00f6rlerinden biridir. Ve tam da bu nedenle \u00e7o\u011fu zaman sistemin g\u00f6rmedi\u011fini ilk g\u00f6ren ki\u015fidir.<strong><\/strong><\/p>\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>MESELE YALNIZCA MESLEK\u0130 BASKI DE\u011e\u0130LD\u0130R: CAN G\u00dcVENL\u0130\u011e\u0130D\u0130R<\/strong><\/h4>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Eksperler masa ba\u015f\u0131nda de\u011fil, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde sahada g\u00f6rev yapmaktad\u0131r. Servislerde, sanayi sitelerinde, otoparklarda, \u00e7ekici alanlar\u0131nda ve a\u011f\u0131r hasarl\u0131 ara\u00e7lar\u0131n bulundu\u011fu kontrols\u00fcz ortamlarda \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. \u00dcstelik verecekleri teknik kararlar\u0131n ciddi ekonomik sonu\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Bu nedenle eksper zaman zaman; hakaret, tehdit, teknik kanaatini de\u011fi\u015ftirmeye y\u00f6nelik bask\u0131, ekspertizin engellenmesi, ger\u00e7e\u011fe ayk\u0131r\u0131 hasar talepleri ve fiziki g\u00fcvenlik riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabilmektedir. Bunlar \u201cmesle\u011fin do\u011fal zorluklar\u0131\u201d olarak kabul edilemez. G\u00f6revi nedeniyle tehdit edilen veya teknik kanaatine m\u00fcdahale edilen eksperin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 olay art\u0131k ki\u015fisel de\u011fil, sistemin sorunudur. \u00dcstelik mevcut g\u00f6revlendirme sisteminde can g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan ayr\u0131ca de\u011ferlendirilmesi gereken \u00e7ok \u00f6nemli bir durum bulunmaktad\u0131r. 2026\/7 say\u0131l\u0131 Genelge uyar\u0131nca EKS\u0130ST \u00fczerinden yap\u0131lan g\u00f6revlendirmede ilk eksperin i\u015fi reddetmesi halinde ikinci eksper atanmakta; ikinci eksperin de reddetmesi durumunda ise sonraki atanan eksperin, Kanunda belirtilen g\u00f6revin kabul\u00fcne engel \u00f6zel haller d\u0131\u015f\u0131nda i\u015fi kabul etmesi zorunlu tutulmaktad\u0131r.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Peki ya eksper, g\u00f6revlendirildi\u011fi o serviste daha \u00f6nce tehdit edilmi\u015f veya fiziki sald\u0131r\u0131 giri\u015fimine maruz kalm\u0131\u015fsa? Bir an i\u00e7in empati yap\u0131n. Daha \u00f6nce tehdit edildi\u011finiz, hakarete u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131z veya fiziki sald\u0131r\u0131 giri\u015fimiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir yere, \u201cg\u00f6revlendirme s\u0131ras\u0131 size geldi\u201d denilerek yeniden g\u00f6nderildi\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. \u00dcstelik g\u00f6reviniz yine ayn\u0131: Teknik ger\u00e7e\u011fi tespit etmek, tarafs\u0131z kalmak ve gerekti\u011finde kar\u015f\u0131 taraf\u0131n ho\u015funa gitmeyecek bir karara imza atmak.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f6yle bir durumda eksperden yaln\u0131zca g\u00f6revini yapmas\u0131 de\u011fil, daha \u00f6nce ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 tehdidin bulundu\u011fu ortama yeniden girmesi de beklenmi\u015f olur. Hi\u00e7bir g\u00f6revlendirme kural\u0131, bir meslek mensubunun bilinen ve somut bir g\u00fcvenlik riski kar\u015f\u0131s\u0131nda kendisini koruma imk\u00e2n\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmamal\u0131d\u0131r. Bu nedenle tehdit, fiziki sald\u0131r\u0131 giri\u015fimi veya ciddi g\u00fcvenlik riski bulunan durumlarda; olay\u0131n kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmas\u0131n\u0131 ve eksperin gerek\u00e7eli olarak g\u00f6revlendirmeyi reddedebilmesini sa\u011flayacak a\u00e7\u0131k, objektif ve denetlenebilir bir \u201cCAN G\u00dcVENL\u0130\u011e\u0130 \u0130ST\u0130SNASI\u201d olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc burada art\u0131k mesele g\u00f6revlendirme sistemi de\u011fildir. Konu, insan hayat\u0131 ve can g\u00fcvenli\u011fidir.<\/p>\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>EKSPER B\u0130LD\u0130R\u0130MLER\u0130N\u0130N ASIL G\u00dcC\u00dc: SAHADAN ERKEN UYARIYA<\/strong><\/h4>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir eksperin bir ki\u015fi veya kurulu\u015f hakk\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bildirim m\u00fcnferit bir olay olabilir. Ancak farkl\u0131 eksperlerden, farkl\u0131 dosyalarda ve farkl\u0131 tarihlerde ayn\u0131 ki\u015fi veya kurulu\u015f hakk\u0131nda benzer bildirimler geliyorsa art\u0131k ortada tesad\u00fcf de\u011fil; sistemsel bir risk g\u00f6stergesi vard\u0131r. Bu veriler do\u011fru analiz edildi\u011finde; hangi b\u00f6lgelerde suiistimalin yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131, hangi servis veya kurulu\u015flar hakk\u0131nda tekrar eden bildirimlerin bulundu\u011fu, hangi y\u00f6ntemlerle hasar tutarlar\u0131n\u0131n\u00a0\u00a0art\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve hangi alanlarda eksperlerin bask\u0131 veya g\u00fcvenlik sorunu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclebilir hale gelir. B\u00f6ylece eksper bildirimi yaln\u0131zca bir \u015fik\u00e2yet olmaktan \u00e7\u0131kar; suiistimal erken uyar\u0131 sistemine, sekt\u00f6rel risk haritas\u0131na ve veri temelli denetim arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Eksperin sahada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc usuls\u00fczl\u00fck ve suiistimal giri\u015fimlerini do\u011frudan sisteme bildirebilmesi, suiistimalle m\u00fccadelenin en g\u00fc\u00e7l\u00fc cayd\u0131r\u0131c\u0131 unsurlar\u0131ndan biri olacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bug\u00fcne kadar farkl\u0131 \u015fehirlerde organize veya m\u00fcnferit \u015fekilde hareket eden suistimal yap\u0131lar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan art\u0131k kar\u015f\u0131lar\u0131nda yaln\u0131zca tek bir eksper de\u011fil; bildirimi kay\u0131t alt\u0131na alan, tekrar eden ki\u015fi, servis, y\u00f6ntem ve ba\u011flant\u0131lar\u0131 g\u00f6rebilen merkezi bir sistem bulunacakt\u0131r. Bu yap\u0131, suiistimal giri\u015fimlerinin hareket alan\u0131n\u0131 daralt\u0131rken; ba\u015fta eksperler olmak \u00fczere sigorta \u015firketleri ve acenteler \u00fczerinde kurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan bask\u0131 ve tehditlerin de azalt\u0131lmas\u0131na \u00f6nemli katk\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Sahadan gelen bu bilgi g\u00fcc\u00fc, sekt\u00f6r\u00fcn haks\u0131z ve suiistimal kaynakl\u0131 hasarlar\u0131 \u00f6nleme kapasitesini \u00e7ok daha ileri bir seviyeye ta\u015f\u0131yacak; \u00f6nlenen her haks\u0131z hasar ise sonu\u00e7ta sekt\u00f6r\u00fcn ortak maliyetinden d\u00fc\u015fecektir. Daha az suiistimal, daha d\u00fc\u015f\u00fck hasar maliyeti; daha d\u00fc\u015f\u00fck hasar maliyeti ise sigorta primleri \u00fczerindeki maliyet bask\u0131s\u0131n\u0131n azalmas\u0131 demektir. Dolay\u0131s\u0131yla eksperin sisteme kazand\u0131raca\u011f\u0131 her do\u011fru bildirim yaln\u0131zca bir dosyay\u0131 de\u011fil; sigorta \u015firketini, acenteyi, d\u00fcr\u00fcst sigortal\u0131y\u0131 ve nihayetinde poli\u00e7e bedelini \u00f6deyen milyonlarca t\u00fcketiciyi koruyacakt\u0131r.<\/p>\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u00c7\u00d6Z\u00dcM:<\/strong><\/h4>\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>EKSPER MESLEK\u0130 M\u00dcDAHALE VE USULS\u00dcZL\u00dcK B\u0130LD\u0130R\u0130M\u0130<\/strong><\/h4>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ALO 193 i\u00e7erisinde eksperlere \u00f6zel bir bildirim alan\u0131 olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r. Eksper; dosya numaras\u0131n\u0131, olay\u0131n tarihini, ilgili ki\u015fi veya kurulu\u015fu, m\u00fcdahalenin niteli\u011fini ve varsa belge, foto\u011fraf ve yaz\u0131\u015fmalar\u0131 sisteme aktarabilmelidir. Bildirimler; teknik kanaate m\u00fcdahale, tehdit ve g\u00fcvenlik riski, ekspertizin engellenmesi, ger\u00e7e\u011fe ayk\u0131r\u0131 hasar talebi, yedek par\u00e7a tedariki, ay\u0131pl\u0131 par\u00e7a ve mobil onar\u0131m s\u00fcre\u00e7lerindeki aksakl\u0131klar; par\u00e7a de\u011fi\u015fim ve onar\u0131m kararlar\u0131na m\u00fcdahale ile de\u011fi\u015fmeyen par\u00e7alar\u0131n de\u011fi\u015fmi\u015f gibi g\u00f6sterilmesine ili\u015fkin tespitler, belge manip\u00fclasyonu ve suiistimal \u015f\u00fcphesi gibi a\u00e7\u0131k kategorilere ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r. ALO 193; t\u00fcketicinin korunmas\u0131, hasar s\u00fcre\u00e7lerinin \u015feffafla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve suiistimalle m\u00fccadele a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir ad\u0131md\u0131r. \u015eimdi bu yap\u0131n\u0131n daha da g\u00fc\u00e7lendirilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Vatanda\u015f \u015fik\u00e2yetini iletebilmeli. D\u00fczenleyici otorite denetimini yapabilmeli. Sigorta \u015firketleri s\u00fcre\u00e7leri izleyebilmeli.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ama ayn\u0131 zamanda; eksper de sahada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc usuls\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc, bask\u0131y\u0131, tehdidi ve suistimal giri\u015fimini do\u011frudan sisteme bildirebilmelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ek denetim yaln\u0131zca merkezin sahay\u0131 g\u00f6rmesi de\u011fildir. Sahan\u0131n da merkeze konu\u015fabilmesidir. \u0130\u015fte o zaman ALO 193 yaln\u0131zca bir ihbar ve \u015fik\u00e2yet hatt\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar; T\u00fcrk sigorta sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn sahadaki g\u00f6z\u00fcne, kula\u011f\u0131na ve erken uyar\u0131 sistemine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Ve unutulmamal\u0131d\u0131r: Eksperden tarafs\u0131z olmas\u0131 bekleniyorsa, tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle maruz kald\u0131\u011f\u0131 bask\u0131 da kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Eksperden suiistimali tespit etmesi bekleniyorsa, tespit etti\u011fi suiistimali do\u011frudan sisteme aktarabilece\u011fi g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kanal bulunmal\u0131d\u0131r. Eksperden teknik ger\u00e7e\u011fi s\u00f6ylemesi isteniyorsa, o ger\u00e7e\u011fi s\u00f6yledi\u011fi i\u00e7in tehdit edildi\u011finde sistem onu yaln\u0131z b\u0131rakmamal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc; ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k yaln\u0131zca y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck de\u011fildir. Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131 da g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sigorta sisteminin sorumlulu\u011fudur. Eksperi korumak bir meslek grubuna ayr\u0131cal\u0131k tan\u0131mak de\u011fildir. Eksperi korumak; teknik ger\u00e7e\u011fi, sigortal\u0131y\u0131, sigorta \u015firketini, kamu menfaatini ve T\u00fcrk sigorta sisteminin g\u00fcvenilirli\u011fini korumakt\u0131r.<\/p>\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\n<div class=\"twitter-share\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?url=https%3A%2F%2Fsigortamedya.com.tr%2Fali-ihsan-balta-alo-193te-eksik-halkaeksperin-sesi%2F&amp;via=sigortamedya\" class=\"twitter-share-button\">Tweet<\/a><\/div>\n<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sigorta Eksperi ve Sigorta Tahkim Komisyonu Bilirki\u015fisi Ali \u0130hsan Balta, bir sistemin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, yaln\u0131zca merkezden ne kadar iyi denetlendi\u011fiyle de\u011fil, sahadan gelen sesi ne kadar do\u011fru duyabildi\u011fiyle \u00f6l\u00e7\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkat \u00e7ekti. Balta, T\u00fcrk sigorta sekt\u00f6r\u00fcnde hasar s\u00fcre\u00e7lerinin daha \u015feffaf ve denetlenebilir<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-939","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=939"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=939"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=939"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sigorta.nesiblog.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=939"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}